Rosj hasjaná
Frå Safon.org
Rosj hasjaná er jødisk nyår etter den sivile rabbinske kalenderen og blir feira på første og andre dagen av månaden tisjré — ved nymåne i september eller først i oktober.
[endre] Andre former av namnet
Rosh hashana, ros asaná (sp.-p. sefardisk), rosaná (sp.-p. sefardisk), roche hachana (fransk), rosheshone (jiddisch),
[endre] Feiring heime
[endre] Mat
Ein generell skikk er at ein et søt mat på rosj hasjaná — dette symboliserer eit ønske om eit godt og søtt år.
Eple med honning: Dei fleste sefardím og alle asjkenazím et eple med honning (Syria: sukker) på rosj hasjaná. Til dette seier ein «Jehí raṣón ...»
Dei fleste sefardím (men ikkje portugisarjødar) seier òg Jehí raṣón over dadlar, rimmoním (granateple), graskar, purre, raudbeter og fiskehovud/smalahovud.
Brød: Mange grupper brukar runde brød (gjerne spiralforma) for rosj hasjaná. Brøda er òg gjerne søte, f.eks. med rosiner og/eller honning. Hammoṣí: Portugisarjødar har salt på brødet etter hammoṣí (velsigninga av brødet først i måltidet) på rosasaná på same vis som elles i året. Marokkanske sefardím brukar sukker i staden for salt på rosj hasjaná. Osmanske sefardím (Hellas, Tyrkia, Syria (delvis) og Iraq) brukar både sukker og salt. Asjkenazím og enkelte sefardím dyppar brødet i honning (evt. både sukker og honning).
Hovudrett: Sefardím frå Marokko: Søt couscous, lam med svisker og løk. Sefardím frå Hellas: Ofte moussaka på første dag av rosj hasjaná. Sefardím frå Rhodos: «Black Eye»-bønner (rubiya el. fijones). Sefardím frå Iraq: sursøt lammegryte med tomat og raudbeter.
