Gurū Nānak Dēv

Gurū Nānak Dēv (gurmukhī ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ, devanagari गुरु नानक [gurū nānak dēv]) (20. oktober 1469 — 7. mai 1539), grunnleggaren av sikhismen og den første av dei ti sikh-gurūane, vart fødd i landsbyen Talvandi Rai Bhoai, no kjend som Nankānā Sāhib, i nærheita av Lahår i det noverande Pakistan. Foreldra hans, Mehta Kalu og Mātā Tripat, var hinduar og høyrde til kjøpmannskasten. Allereie som gutunge var Nānak fascinert av religion, og ønsket hans om å oppdaga livsmysteriet førte han etterkvart ut på lange reiser.

Nānak vart gift med Sulkhni frå Batala, og dei hadde to søner, Sri Tjand og Lakhmi Das. Han fortsette den religiøse oppdagingsferda si som vanleg. Svogeren hans, mannen åt Nānki, søster hans, skaffa honom arbeid som forvaltar av det offentlege kornlageret i Sultanpur. Ein morgon da han var 28 år gammal gjekk han som vanleg ned åt elva for å taka eit bad og meditere. Det er sagt at han var forsvunnen i tre dagar, og at han da han kom til syne att, fylt med Guds ande, sa: «Det finst ingen hindu og ingen muslim!» Frå denne tida av byrja han på misjonsarbeidet sitt.

Tradisjonen seier at han gjorde fire store reiser — inkludert til alle delar av India og til Arabia og Persia; og han besøkte både Mekka og Bagdad. Han tala for hinduar, djainar, buddhistar, parsarar og muslimar. Han tala i tempel og moskéar og på ymse valfartsstader. Det var på denne tida han møtte Kabir (1441–1518), ein helgen som blir heidra av både hinduar og muslimar. Over alt der han fór, tala gurū Nānak ut mot det han heldt for tomme religiøse ritual, valfart, kastesystemet, sāti (enkjeofring) og tru på at visse heilage skrifter er naudsynt for å lære den sanne religionen. Aldri bad han tilhøyrarane sine om å følgje seg; han oppfordra muslimar til å vera sanne muslimar og hinduar til å vera sanne hinduar.

Etter den siste av dei store reisene sine busette gurū Nānak seg i byen Kartapur i Pandjāb, ved Rāvi-elva, der han heldt fram med å undervise i femten år til. Tilhengjarar frå mange stader kom og busette seg i Kartapur for å høyre på, syngje med og vera saman med honom. I løpet av denne tida, da tilhengjarane hans framleis var hinduar, muslimar eller kva annan religion dei høyrde til, vart dei kjende som disiplane åt gurū Nānak, eller som sikhar. Det var òg her at tilhengjarane hans byrja å kalle han «gurūen,» eller «læraren» sin. Gurū Nānak fortalde dei her at dei skulle ha hushald og ikkje leva åtskilde frå verda; det skulle ikkje vera prestar eller eremittar. Gurū Nānak innførte så langār, eller fellesmåltidet: Det vart kravd at hinduar og muslimar, høge kastar og låge kastar, skulle sitta saman under måltida. Det var her, på denne tida, at Lehna, seinare kjent som gurū Angad Dēv, kom og begynte å følgje gurū Nānak.

Rett føre gurū Nānak Dēv dødde, kalla han saman disiplane sine og bad dei om å synge «Sohila» — kveldshymnen. Det blir sagt at han kroppen hans forsvann om natta etter at han dødde, for på dette viset å tilfredsstille både dei hinduistiske og muslimske tilhengarane sine når det galdt kven av dei som skulle gjennomføre gravferda hans.

[endre] Lenkjer

[endre] Lyd

Sikhifm.com

Denne artikkelen er heilt eller delvis basert på artikkelen «Guru Nának» frå Nynorsk Wikipedia og kan kopierast, distribuerast og/eller endrast slik det er sett opp i GNU fri dokumentasjonslisens.

This article is based entirely or in part on the article “Guru Nanak Dev” from the English Wikipedia. It may be copied, distributed and/or modified according to the conditions of the GNU Free Documentation License.

Henta frå «http://safon.org/nn/index.php/Gur%C5%AB_N%C4%81nak_D%C4%93v»

Gurū Nānak Dēv

Frå Safon.org

[endre] Lenkjer

[endre] Lyd

Visningar

Personlege verktøy

Navigering

Emnesider

Søk

Verktøy